Steenbolk

Herkenning

De steenbolk is een kleine kabeljauwachtige van 15 tot 25 cm (maximaal 46 cm) met een opvallend hoog, zijdelings samengedrukt lichaam — duidelijk dieper gebouwd dan kabeljauw of wijting. De kleur is koperachtig bruin tot goudbruin met vier tot vijf donkere dwarsbanden, vooral bij jongere vissen. Kenmerkend zijn de drie rugvinnen, twee aarsvinnen en een stevige kinbartel — langer dan die van de wijting. Een donkere vlek aan de basis van de borstvin is een goed herkenningspunt. De bek is relatief klein vergeleken met kabeljauw.

Gedrag & leefwijze

De steenbolk is een bodemvis die in scholen leeft rond harde structuren: wrakken, pieren, strandhoofden, havenhoofden en stortsteen. Hij voedt zich met garnalen, kleine krabben, borstelwormen en kleine vis. De soort is meer kustgebonden dan kabeljauw en wordt ook in kanalen en havens met zeeverbinding aangetroffen — overal waar hard substraat en stroming samen komen. Steenbolk trekt in de herfst naar ondieper kustwater. De soort paait van januari tot april in dieper water.

Vistechnieken

Steenbolk is een veelgevangen vis bij het zeevissen vanaf pieren, strandhoofden en havenhoofden. De meest effectieve methode is een paternoster met twee of drie haakjes (maat 6–10) voorzien van stukjes garnaal, zeepier of zager. Ook een eenvoudig bodemtuig werkt goed. Steenbolk is een gulzige eter die het aas zonder aarzeling pakt — vaak meerdere vissen per uitwerp. De beste perioden zijn de herfst en vroege winter (september–december). Een lichte zeehengel volstaat — steenbolk is geen zware vechter maar geeft leuk sport op licht materiaal.

In Nederland

De steenbolk komt voor langs de gehele Nederlandse kust en dringt verder kanalen en havens binnen dan de meeste andere kabeljauwachtigen. De soort is ecologisch belangrijk als prooi voor grotere vissen zoals kabeljauw en zeebaars. Voor hengelaars is steenbolk een betrouwbare vangst, vooral in de herfst — op veel pieren is hij de meest gevangen zeevis. De steenbolk staat niet onder bescherming en de populatie langs de Nederlandse kust is relatief stabiel.