Serpeling

Herkenning

De serpeling is een slanke, gestroomlijnde vis die sterk op de blankvoorn lijkt maar smaller en langwerpiger is gebouwd. De rug is donker grijsgroen, de flanken zilverachtig met een subtiele gele gloed. De bek is klein en licht onderstandig. Het belangrijkste verschil met blankvoorn: de serpeling heeft een concave (naar binnen gebogen) rand van de anaalvin, terwijl de blankvoorn een convexe (naar buiten gebogen) anaalvin heeft. Ook zijn de ogen kleiner en meer naar boven gericht. In Nederland worden ze doorgaans 12-20 cm gevangen, met uitschieters tot 30 cm (maximaal 40 cm).

Gedrag & leefwijze

De serpeling is een uitgesproken stromingsminnende vis die het beste gedijt in heldere, snelstromende beken en rivieren met een grindbodem. Het is een schoolvis die in groepen foerageert op insectenlarven, kleine kreeftachtigen en algen. Serpelingen zijn snelle zwemmers die zich thuis voelen in de stroomversnellingen die ook kopvoorn en riviergrondel bevolken. Ze paaien vroeg in het voorjaar (maart-april) over grind in ondiep, stromend water. De soort is gevoelig voor watervervuiling en verslibbing en geldt als indicator voor een goede waterkwaliteit.

Vistechnieken

De serpeling is een niche-vissoort die vooral door gespecialiseerde witvis- en beekvissers wordt bevist:

• Licht matchvissen — stickfloat of stokdobber in de stroming met enkele made of caster; laat het tuig met de stroming meedrijven
• Vliegvissen — kleine droge vliegen (maat 16-20) op een 3-4 wt hengel; zeer sportief in helder beekwater
• Trotting — centrepin reel met een licht tuig in de stroming; een traditionele Engelse beektechniek die ook in Nederlandse beken werkt

Gebruik licht materiaal: 0,10-0,14 mm onderlijn, haak maat 16-20. Serpelingen bijten snel in stromend water — concentratie en een snelle aanslag zijn essentieel.

In Nederland

De serpeling is inheems in Nederland maar heeft een beperkt verspreidingsgebied. De soort komt voornamelijk voor in de beken van Limburg, Brabant, de Veluwe en Overijssel, en in de grotere rivieren. Door beekherstelprojecten en verbetering van de waterkwaliteit is de serpeling de afgelopen decennia op sommige plekken teruggekeerd. De serpeling heeft een jaarrond gesloten tijd en mag niet worden meegenomen. De serpeling staat op de Rode Lijst als 'gevoelig' en is een indicatorsoort voor de ecologische gezondheid van beken.